Thứ Sáu, 26 tháng 7, 2013

Vay tiêu dùng có cứu được tăng trưởng tín dụng?

Kinh tế khó khăn, DN hoạt động không đạt hiệu quả cao nên không thắm thiết với việc vay vốn NH.

Đủ loại sản phẩm

Ở thời điểm này, mọi người dễ dàng bắt gặp những tờ rơi, mẩu lăng xê hoặc thậm chí bị “tra tấn” với những cuộc điện thoại chào mời vay tiêu dùng của những nhân viên tín dụng các NH hay những Cty tài chính. Các gói sản phẩm đa dạng từ cho vay qua thẻ, cho vay mua nhà trả góp hay cho vay nỗ lực bằng xe hơi…với những lời hứa và cam kết về các khoản thủ tục đơn giản, nhiều hỗ trợ về lãi suất và thậm chí là giải ngân nhanh chóng.

Chỉ cần tờ giấy chứng minh quyền sở hữu chiếc xe hơi thì khách hàng có nhu cầu đã có thể vay đến 60% giá trị xe chỉ trong vòng 1 giờ đồng hồ, đó là sản phẩm vay tiêu dùng siêu nhanh cố gắng ôtô mà NH tiền phong vừa tung ra. Số tiền vay được tối đa không quá 2 tỉ đồng. Techcombank cũng vừa ban bố dành tới 4.000 tỉ đồng cho khách hàng cá nhân vay vốn mua BĐS, ôtô, vay tiêu dùng, xây sửa nhà và vay hộ kinh dinh với lãi suất chỉ 5,99%/năm-mức lãi được cho là thấp nhất thị trường giờ. Điểm đặc biệt là khách hàng tham gia chương trình được thanh toán và trả lãi linh hoạt phù hợp với điều kiện của mình.

Nhiều NH cùng nhất tề chào những gói tín dụng với lãi suất thấp, thậm chí không lãi. Như VPBank với gói cho vay siêu ưu đãi dành cho khách hàng cá nhân chủ nghĩa lãi suất 6%/năm. Viet Capital Bank ưu đãi tiêu dùng lãi suất 0%/năm dành cho khách hàng có nhu cầu vay vốn mua xe hơi, mua sắm, tiêu dùng. Ngay cả các NH nước ngoài cũng đẩy mạnh xâm nhập thị trường vào phân khúc này.

NH HSBC cũng tung chương trình lãi suất 0% cho khách hàng vay mua nhà và vay thế chấp BĐS. ANZ Việt Nam cho vay mua nhà, vay thế chấp nhà và vay tiêu dùng mà trong 3 tháng đầu, khách được hưởng lãi suất chỉ 3% hoặc 4%. NH ngoại như Hong Leong (Malaysia) cũng vận dụng mức lãi suất chỉ 6%/năm cho khách hàng vay mua nhà, mua xe, tiêu dùng.

Vẫn lo khó với chỉ tiêu

Theo con số thống kê thì dư nợ cho vay tiêu dùng đến cuối năm 2012 đạt khoảng 230.000 tỉ đồng, chiếm 8% tổng dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế. Trong khi đó, theo vắng từ NHNN chi nhánh TPHCM thì dư nợ cho vay tiêu dùng cuối tháng 4.2013 tăng 2,2% so với năm 2012 và chiếm 5,6% tổng dư nợ trên toàn địa bàn. Từ đó, có thể thấy những tiềm năng lớn của phân khúc cho vay tiêu dùng tuy nhiên vẫn khó có thể kỳ vọng lớn vào phân khúc này.

Đã 6 tháng trôi qua, mặc dầu về mặt con số mỏng thì đã có dấu hiệu tăng, song không ít lãnh đạo NH vẫn dấn tăng trưởng tín dụng vẫn ỳ ạch, nơi giậm chân tại chỗ, có nơi thậm chí vẫn âm ngay cả những đơn vị lớn. Khó khăn trong tăng trưởng tín dụng đang là một sức ép không nhỏ đối với nhiều NH. Trong sáu tháng đầu năm nay, tăng trưởng tín dụng của Việt Nam chỉ đạt 4,5%, bất kể lãi suất cho vay đã lùi về quanh mức 10-12%/năm. Đồng thời, nhiều NH và tổ chức tài chính thậm chí phải cho nhân viên gọi điện thoại, xuống đường phát tờ rơi để mời người vay vốn với thủ tục rất đơn giản và thuận lợi. Điều đó cho thấy, lực cầu tín dụng của cả DN và người dân đang rất yếu.

Giám đốc khối bán lẻ của một NHTMCP tại TPHCM khẳng định thời gian qua mặc dầu tung ra nhiều chương trình nhưng tín dụng tiêu dùng của NH vẫn chưa có tín hiệu khả quan. Các khoản vay tiêu dùng được kỳ vọng như vay mua BĐS vẫn gặp khó khăn khi mà khách hàng vẫn còn tâm lý chờ giá giảm.

Bên cạnh đó, trên thực tiễn, những biểu lãi suất khi nghe qua tưởng chừng khá quyến rũ nhưng trên thực tiễn điều khách hàng e sợ nhất chính là tính sáng tỏ về mức lãi suất của các khoản vay vay sau thời kì ưu đãi. Đa số NH chỉ tham vấn lãi suất ưu đãi, còn mức lãi suất sau hạn ưu đãi thì nhà băng lập lờ cho biết lãi suất sau kỳ hạn ưu đãi là thả nổi và thậm chí là còn cao hơn cả lãi suất quy định của NHNN. Đó cũng là lý do vì sao các NH đã tung khá nhiều chiêu hút khách từ gói tiêu dùng ưu đãi lãi suất đến giảm giá sử dụng các dịch vụ nhưng thực tế, các gói vay vẫn đóng băng, vị giám đốc này nhận xét.

Như vậy, có thể thấy rất khó kỳ vọng tăng trưởng tín dụng từ mảng tiêu dùng. Và càng găng hơn với các nhà băng khi mà NHNN đang ngày càng tỏ rõ kiên tâm trong việc thực hiện chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng 12% cho năm 2013, khi các văn bản chỉ đạo, điều hành liên tưởng đến vấn đề này mỗi ngày một “nặng ký” hơn. Nhưng nhu cầu tín dụng lại không phụ thuộc vào các mong muốn chủ quan, mà tùy vào sức khỏe của nền kinh tế, cụ thể hơn là sức khỏe của DN. Nếu các DN quá ốm yếu, không đủ sức hấp thu thêm vốn, nhưng NHNN vẫn quyết tâm phải tăng được mức tăng trưởng tín dụng, thì e là không ổn.

Một số chuyên gia kinh tế cho rằng về mặt kỹ thuật thì chỉ tiêu 12% hay 15% không khó thực hiện vì thị trường ngày nay không nằm ở phía cung, mà đang nằm ở phía cầu, khác hoàn toàn so với trước đây, cầu tín dụng lớn hơn cung rất nhiều.